• Yeşim Yüksel

Vegan Beslenme ile İlgili Kitap ve Film Önerileri

Vegan olmak isteyip nereden başlayacağını bilemeyenlerden veya veganlık felsefesi hakkında kafasında soru işaretlerine sahip olanlardan mısın? Çoğu kişi düşündüğü ve inandığı şeylerin elle tutulur bir dayanağı olsun ister. Biz de sizler için veganlık felsefesini en iyi anlatan, bu kitapları okuduktan sonra ve bu film-belgeselleri izledikten sonra hayatlarına yepyeni birer sayfa açan insanların deneyimlerinden yola çıkarak, veganlık argümanını detaylı şekilde ele alıp anlatan kitap, film ve belgeselleri bir araya topladık.



Kitap Önerileri


Hayvan Deneyleri: Hayvanlar Bizim İçin Mi Var?-Oğuzcan Kınıkoğlu, Yağmur Özgür Güven



Deneye Hayır Platformu’nun kurucularından olan Dr. Oğuzcan Kınıkoğlu ve Yağmur Özgür Güven’in kaleme aldığı bu kitap, hayvan deneyleri ile ilgili gerçekleri çarpıcı şekilde gün yüzüne çıkarıyor.


Geçmişten günümüze yaşamın her alanında karşılaştığımız hayvan deneyleri pek çok insan için can sıkıcı olsa bile halen devam etmekte. Kitap bu anlamda yapılan deneyleri tarihsel süreçleriyle birlikte irdeleyip, deneylere karşı yapılan mücadeleyi de başarılı şekilde konu ediniyor. Ayrıca bilimsel kanıtlar ile bu deneylerin güvenilir olup olmadığı da saptanmaya çalışılıyor. Üstelik tüm bu detaylı anlatımın yanı sıra kitabın belli bölümlerinde denek olarak hapsedilen hayvanların yaşadığı psikolojik durumlar da okuyucu ile buluşuyor.




Etin Cinsel Politikası-Carol J. Adams



"Hayvanlar ve insanlar benzer şekilde acı çeker ve ölür. Eğer domuzunuzu yemeden önce kendiniz öldürmek zorunda olsaydınız, büyük ihtimalle bunu yapamayacaktınız. Domuzun çığlık attığını duymak, kanın sıçradığını, bebeğin annesinden koparıldığını ve hayvanın gözünde ölümü görmek midenizi bulandıracaktı. Dolayısıyla sizin yerinize öldürmesi için fabrikadaki adamı tutuyorsunuz. Benzer bir biçimde, eğer gettodaki koşulları kötüleştiren varlıklı aristokratlar gerçekten orada acı çekenlerin çığlıklarını duysa, küçük çocukların açlıktan yavaş yavaş ölümünü görse ya da insanlığın ve haysiyetin boğazlandığına şahit olsaydı, öldürmeye devam edemezdi. Ama zenginler böyle dehşetlerden muaftır. Eğer et yemek için öldürmeyi haklı çıkarabiliyorsanız, gettodaki koşulları da haklı çıkarabilirsiniz. Ben ikisini de haklı göremiyorum."


-Carol J. Adams




Sevdiklerimiz, Tiksindiklerimiz, Yediklerimiz: Hayvanlar Hakkında Tutarlı Düşünmek Neden Bu Kadar Zor?-Hal Herzog



Nazilerin “garip” bir ahlak anlayışı vardı. Bir yandan dünyanın en kapsamlı hayvan koruma kanunlarını yürürlüğe koyarken, diğer yandan on binlerce insanı toplama kamplarına sürüyorlardı. Berlin restoranlarında servis edilen ıstakozların çektiği acılar, Auschwitz-Birkenau’da yaşananlardan çok daha fazla ilgilendiriyordu Nazi önderlerini. Öyle ki, Alman Hava Kuvvetleri Komutanı Hermann Göring, hayvanlara kötü davrananları toplama kamplarına göndermekle tehdit etmekten bile geri durmayacaktı. Hayvanların bilimsel araştırmalar uğruna öldürülmesine itiraz eden, avcılığı ve at yarışlarını eleştiren Hitler, bir vejetaryendi. Ama çağımızın hayvan aktivistleri onu bir yoldaş olarak düşünmekten hiç hazzetmiyorlar elbette. (Arka kapak yazısı)

Kitabın adından da kolayca anlaşılabileceği gibi, yazar burada okuyucularına neden bazı hayvanları sevip bazılarından tiksindiklerini ve bazılarını da yedikleri konusunda bir düşünme arzusu oluşturma peşinde. Sizler de böyle bir ikilem içindeyseniz bu kitap kafanızdaki soru işaretlerini ortadan kaldırmanız için faydalı olabilir.



Veganizm: Ahlakı, Siyaseti ve Mücadelesi-Zülal Kalkandelen, Can Başkent



"Bu satırları okuyorsanız, öncelikle veganizm üzerine yazılmış ilk Türkçe kitaba ilgi gösterdiğiniz için teşekkür ederiz. Bu teşekkür sıradan bir ifade değildir; veganlar bilir, hayvan haklarından söz etmeye başladığınız anda olumsuz tepkiler almaya başlarsınız, hatta işi hakarete vardıranlar olur. Ancak bunun yanında, dünyada yavaş da olsa giderek daha fazla ilgi görmeye başlayan veganizmi anlamaya çalışanlar, merak edenler de var. Bu kitabın amacı, hem akıllarda yanlış bilgilenme sonucu yer eden görüşlere bir karşılık vermek, hem de veganizmi bir felsefe ve yaşam pratiği olarak merak edenlerin sorularına yanıt oluşturmak.


Kitabı yazarken, herhangi bir sınırlama olmadan, en içten düşüncelerimizi ve kişisel yaklaşımlarımızı mütevazı bir şekilde paylaştık. Elbette veganizm konusunda ikimizin aynı görüşte olmadığı hususlar da vardı. Her düşünce ya da felsefe akımında olduğu gibi, veganizmin içinde de farklı yorumlar, yönelimler var. Dolayısıyla okuduklarınızla hemfikir olabileceğiniz gibi, katılmadığınız noktalar da mutlaka olacaktır. Ancak sonuçta önemli olan, ilerdeki sayfalarda tartışmaya sunduğumuz görüşler ve bakış açısı; onu aktarabildiysek, kitap da işlevini yerine getirmiş demektir. Belki fazla romantik ve ütopik gelebilir ama biz, “daha barışçıl, başka bir dünya mümkün” diyenlerdeniz. Umarız okuyanlar da bizim yazarken aldığımız keyfi alabilir."


(E- kitap açıklaması)




Vegan Beslenme-Dr. Murat Kınıkoğlu



Bu kitap sizi değişikliğe, daha uygar, etik ve daha sağlıklı bir beslenmeye davet ediyor. Hayvansal ürünlerle beslenmek, yalnız kalp damar hastalıkları ve kanseri değil, başka pek çok hastalığı da tetikler. Buna karşılık vegan beslenme, yaşı ve cinsiyeti ne olursa olsun, herkesin sağlığını olumlu etkiler. Doğru beslenmeye ne kadar erken yaşta başlarsanız, sağlıklı yıllarınız o kadar uzun olur. Bugünden bitkisel beslenme alışkanlığı kazanarak gelecekte kalp krizi, felç, şeker, kanser gibi hastalıklara yakalanma riskinizi azaltabilirsiniz.


Kitap bitkisel beslenmeye geçilmesi için bilgiler sunarken, çeşitli vegan yemek tarifleri de içeriyor.




Peynir Tuzağı-Neal Barnard



New York Times çok satan yazarı Dr. Neal Barnard, tehlikeli bir bağımlılık yaratan peynirin sağlığınıza nasıl zarar verdiği hakkındaki şoke edici gerçekleri açığa çıkarıp kilo verebilmenizi ve daha iyi hissetmenizi sağlayan radikal bir plan sunuyor.

Bize her zaman süt ürünlerinin vücudumuz için faydalı olduğu öğretildi ancak işin aslı peynirin tehlikeli olabileceğidir. Kalori, yağ ve kolesterolle yüklü peynir kilo almanıza neden olurken, yüksek tansiyondan eklem rahatsızlıklarına kadar birçok hastalığa sebep olabilir. Daha kötüsü, beyinde morfin ve eroin gibi ağır uyuşturucular ile aynı reseptörleri etkileyen, bağımlılık yaratan hafif düzeydeki uyuşturucuları da içerir.


Peynir Tuzağı’nda Dr. Neal Barnard, kilo verebilmeleri, enerji kazanmaları ve genel sağlıklarını iyileştirebilmeleri için okurlara peynir bağımlılıklarından kurtulabilmelerine yardımcı olacak kapsamlı bir plan sunuyor. Bu kolayca uygulanabilir beslenme planı pizza, lazanya, dondurma ya da cheesecake için duyacağınız en büyük arzuyu bile bastıracak sağlıklı tarifleri de içeriyor.




İnsan Neden Vegan Olur?-Anna Charlton ve Gary L. Francione



Hayvanlara gereksiz yere acı çektirilmesini veya bir hayvanın ortada hiçbir neden yokken öldürülmesini yanlış buluyor musunuz? Mesela biri durup dururken bir yavru kediyi gözünüzün önünde tekmelese ona müdahale eder miydiniz? Bunu sormak bile saçma, öyle değil mi? Çünkü sırf canımız öyle istedi diye hayvanlara acı çektiremeyeceğimizin, hatta bunun bir suç olduğunun hepimiz farkındayız. Yazılı olmasına gerek dahi olmayan evrensel ahlaki yükümlülüklerimizden biridir bu ilke. Şimdi de yavru kedinin yerine mesela bir kuzuyu ya da bir buzağıyı koyun. Arada bir fark var mı? Eğer yoksa, o halde bu hayvanları neden öldürüp yiyoruz? Bunun için sağlam bir gerekçemiz, geçerli bir sebebimiz var mı? Yol açtığımız bunca acıyı ve ölümü zorunlu kılan şey nedir? Yoksa hemen her gün, üzerinde bir an bile düşünmeden yaptığımız şey yavru bir kediyi tekmelemekten farksız mı?



Film ve Belgesel Önerileri


Earthlings



Earthlings belgeseli, hayvan sömürüsü esnasında yaşanan gerçekleri çarpıcı bir şekilde izleyici ile buluşturuyor. Shaun Monson'ın yönetmenliğini yaptığı belgeselin müzikleri Moby’e ait. Ayrıca Amerikalı aktör Joaquin Phoenix ve aktris Persia White'in anlatıcılığını üstlendiği belgesel "Evcil Hayvanlar", "Kıyafet", "Yemek", "Eğlence" ve "Bilimsel Araştırma" isimli beş bölümden oluşuyor.


Birçok kişi bu belgeseli izledikten sonra vegan veya vejetaryen olduğunu söylüyor.




Okja



70. Cannes Film Festivali’ne damga vuran Okja, izleyenleri bir duygu seline boğuyor desek az olmaz. Yönetmen koltuğunda Güney Kore sinemasının önemli temsilcilerinden biri olan Bong Joon Ho karşımıza çıkıyor. Başrollerini ise Tilda Swinton, Jake Gyllenhall, Seo-Hyun Ahn ve Paul Dano paylaşıyor.


Netflix tarafından izleme şansına sahip olduğumuz filmde, Mija adlı küçük bir kızın ve onun yetiştirdiği Okja adı "süperdomuz"un hikayesi anlatılıyor. Bu iki sıcak dostu ayırmak isteyenlerin bir anda ortaya çıkması fakat Mija’nın merhametli yüreği ve dostundan asla vazgeçmeyişi izleyicinin içini ısıtıyor. Siz de Mija ve dostu Okja'nın hikayesine ortak olmak isterseniz Netflix’ten bu yapıma ulaşabilirsiniz.





The Game Changers



Louie Psihoyos’un yönetmen koltuğunda yer aldığı The Game Changers belgeseli Netflix’te yayına girdi. Veganlığa karşı olan tüm önyargıları kırabilecek neticede olan bu belgesel, bilimsel kaynaklar ile de bu bilgileri doğruluyor. Üstelik, vegan beslenen Arnold Schwarzenegger, Lewis Hamilton, Jackie Chan, dünyaca ünlü tenisçi Novak Djokovic gibi çok ünlü sporcuları bir arada topluyor. Sporcuların vegan beslenme ile artan performansları, düzene giren sağlık koşulları belgeselin asıl konusunu gözler önüne seriyor. Vegan beslenmenin sağlıksız olmadığını, sporcuların vegan beslenerek güçlerini yerinde tuttuğunu, profesyonel spor hayatlarına vegan beslenme ile çok daha iyi devam edebildiklerini izleyiciye aktarıyor.




Cowspiracy: The Sustainability Secret



Kip Andersen ve Keegan Kuhn’ın yönetmenliği yaptığı bu belgeselin Netflix tarafında yapımcılığını üstlenen kişiler arasında ünlü aktör Leonardo DiCaprio’da usta iki yönetmen ile karşımıza çıkıyor. Belgesel hayvancılık endüstrisini çevre bazlı ele alarak hayvancılığın dünyanın sonunu getireceğini vurguluyor. Küresel ısınma, ormansızlaşma ve su kullanımı gibi konuların büyük bir problem olduğunu ve bu problemlerin hayvancılık ile ilgili olduğunu gözler önüne seriyor.




What the Health



Yönetmen koltuğunda Cowspiracy belgeseli ile gördüğümüz Kip Andersen ve Keegan Kuhn burada da bir iş birliği içerisinde. Yapımcı koltuğunu ise bu sefer ünlü aktör Joaquin Phoenix ile paylaşıyorlar. Belgesel ayrıca Cowspiracy’in devam niteliğini taşıyor desek pek yanlış olmaz. Sağlık endüstrisini detaylı şekilde inceleyen belgesel bunun yanında ilaç endüstrisini, hayvansal ürünlerin sağlığa olan zararlarını ve hayvansal endüstrinin gerçeklerini çarpıcı bir şekilde açıklıyor. Belgeseli izlemek isteyenler Netflix’ten ulaşabilir.




0 yorum

İlgili Yazılar

Hepsini Gör