• Neslişah İnan

Şiddetsiz Protesto Nasıl Mümkün?

Şiddetsiz protestolar ve barışçıl eylemler ile büyük sosyal ve politik değişiklikler yaratmak nasıl mümkün?

Tarihte şiddet içermeyen eylemleri ile kitleleri etkilemeyi ve büyük değişiklikler yaratmayı başarmış sembol iki isim var: Mahatma Gandi ve Martin Luther King.


Hindistan’ın bağımsızlık mücadelesinin lideri: 1869’da doğan Mahatma Gandi, şiddet içermeyen eylemleri ifade eden “Satyagraha” yöntemi ile yüzbinlerce kişiyi ve karar alıcıları etkilemeyi başararak tarihe geçmiştir. Bugün bile hala halk arasında “Bapu” baba olarak bilinir ve pasif direnişin sembolü olarak anılır.


Sanskritçe’de “Satyagraha” “Satya” hakikat, gerçek; “Agraha” güçlü bağlanma anlamına gelen iki kelimenin birleşimidir. Gandi bu şiddetsiz protesto yöntemini; ten rengi veya farklı diğer özelliklerinden dolayı ayrımcılığa ve aşağılanmaya maruz kalan Hintlilerin haklarını savunmak amacıyla kullanmıştır.


Pasif direnişin sembolü haline gelen Gandi, ömrü boyunca Hint azınlıkların haklarının savunulması ve Hint toplumunun bağımsızlığı için mücadele etmiştir. Bu mücadele sırasında defalarca kez hapse mahkûm edilmesine rağmen, “Satyagraha” eylemleri gerek Güney Afrika’da, gerekse Hindistan’da bağımsızlık mücadelelerinde oldukça etkili olmuştur.


Mart 1930’da hükümetin Hintlilere uyguladığı tuz vergisini şiddetsiz bir biçimde protesto etmek için Tuz Yürüyüşü’ne başlayan Gandi, kısa süre içinde binlerce kişiyi yanına çekerek tüm dünyanın dikkatini çekmeyi ve Time dergisinde “yılın adamı” seçilmeyi başarmıştır.


Ayrıca, 1944’te sömürge güçlerin Hindistan’dan ayrılması için ayrı bir şiddetsiz hareket başlatarak büyük kitleleri etkilemiştir.


Gandi, 1948’de bir suikast ile öldürülmüştür.


Benzer şekilde, 1929’da doğan Martin Luther King, hayatını barışçıl ve şiddetsiz yöntemlerle siyahilerin haklarının savunulmasına ve ayrımcılığın sona ermesine adamıştır. Rahip olarak görev yapan King, ırkçılık ve hukuki-sosyal eşitsizlikle mücadele için hitabet yeteneğini etkili biçimde kullanmıştır.


1950’lerde siyahilerin otobüslerde oturma yasağını protesto eden, beyaz bir yolcuya yerini vermeyi reddeden Rosa Parks’ın Montgomery boykotunun organizasyonunu gerçekleştirmiştir.


Şiddet içermeyen birçok protestosu sonrasında tutuklanan King “Bir Hayalim Var” konuşması ile Washington’da yüzbinlerce kişiyi etkilemeyi başarmıştır.


King’in hayalleri ve eşit bir toplum ideali 1964’de Sivil Haklar Kanununun, 1965’te Johnson Oy Kullanma Hakkı Kanununun imzalanması ile bir nebze olsun gerçekleşmiştir. King 1964 yılında, barışçıl eylemlere yaptığı öncülük ile Nobel Barış Ödülünü almıştır.


Gandi’nin öğretilerinden çok etkilenen ve Hindistan’a bu sebeple ziyarete giden King, Gandi ile benzer şekilde 1968’de bir suikast ile öldürülmüştür.


Siyahiler için yazdığı ve miras bıraktığı “Umut Vasiyeti” adındaki yazısı ile Amerikan halkına sosyal adalet talebinin barışçıl mücadeleler ve şiddetsiz protestolar ile devam etmesini vasiyet etmiştir.


ABD’de hala Martin Luther King günü ulusal hizmet günü olarak bilinir ve bu günde Amerikalılar başkalarının hayatlarını iyileştirmesi için bir günlük resmi izinli sayılır.


Şiddet içermeyen protestoların öncüsü bu iki isim, ölümlerinin ardından yıllar geçse de özgürlük, sosyal adalet ve sivil hakların korunması konularında milyonlarca insana ilham kaynağı olmaktadır.

0 yorum

İlgili Yazılar

Hepsini Gör